سفال چیست

 
در زبان گیلکی به گل پخته شده «سوفال »می گویند .با توجه به کشفیات وقدمت ظرف های سفالینه درمارلیک ، املش ، تالش ودیلمان ، جای هیچ شک وشبه های برجای نمی ماند که مردمانی در این مناطق شاکن یودند که اقلام ضروری و ابتدایی زندگی خویش را از گل می ساختند وبا به صورت تفننی مجسمه هایی حیرت انگیز وزیبا به رنگ های سیاه وصیقلی را با کاهش اکسیژن در هنگام پخت تولید می کردند .شواهد واسناد تاریخی نشان داده است که از دیرباز زنان دست ساخته ها را در خانه ها ساخته وسپس برای رنگ آمزی به مردان می سپردند ، هم اکنون نیز این شیوه ی سنتی همچنان با استفاده از ابزرا ساده ی گذشتگان پابرجاست .زنان افزارهای خانگی مورد نیازشان را پس از فراغت از کار اصلی شان ( کشاورزی ، باغداری ، خانه داری ، با شکل دادن وخشک نمودن در تنورهای خانگی می پختند ومردان مواد اولیه کارشان ، یعنی خاک را از ته نشین شدن آب رودخانه ها ویا اعماق جنگل ها تهیه می نمودند .تجربه به مردان آموخته بود ،خاک هایی را که ناخالص هایی مثل شن ، ماسه ، کوارتز ، آهک نداشته باسد ، فراهم آورنده محصولات سفالی بجز ساخت سفالینه ها برای سقف ، آب خوری ، کاسه یا قدح برای غذاخوردن ، دیگ پخت وپز ونگهداری غذا را نیز شامل می شد .سالها قبل در تمامی نقاط گیلان نظیر ساهکل ، آستانه ، لنگرود ، رامسر ، آستارا ، فومن ، شفت ، تالش بخصوص اسالم به جهت وجود گل مرغوب و وجود وزه گرانی ماهر از کیفیت بی نظیری برخوردار بود وطرفداران بیشماری از سراسر ایران داشتند .اغلب ساخت سفالینه هایی رواج داشت که بدون لعاب بودند .امروزه بدلیل رونق وورود کالاها وتابه های رنگارنگ ، افزارهای سفالی ارزش خویش را از دست داده وتولید ان به فعالیت چند زن سالخورده در این خصوص محدود گشته است .امروزه این سفالینه ها در روستای جیرده از توابع فومنات ( شفت ) وروستای املش ، چوشل از توابع آستانه ، تولید ورنگ آمیزی آن در روستای خرطوم انجام می گیرد .امروزه این کارگاهها وآموزشگاهای خصوصی ودولتی تحت نظارت صنایع دستی استان گیلان ، در بعضی شهرها چون رشت ، آستارا ، فومن ، آستانه ، لاهیجان ، انزلی دایر ومشغول فعالیتند .کاربرد این صنایع مانند دیگ ، کوزه ، خمره ، گلدان ، کوزه های قلیانی ، جا شمعدانی ، مجسمه ها ،قوری ، پیه سوز ،بشقاب ها ، لیوان ها در ابعاد گوناگون ، پایه های آباژور ، شکلات خوری و...است .نام عده ای از استادکاران این صنعت عبارتند از : ثریا کیانی – مشعود نظری آذر چهره ، آل بویه ، محمد مظلوم زاده ، زینب علیپور ، فایزه شناور ، حسین صداقت –بهزاد اژدری –مهدی فاضلی فر ، مهستان طه ی ، افسون رفیعیان می باشد .
 
 نوع: توليد ويژه صوتی
موضوع :اطلاعات عمومی
کاری از :پوران حاجتی