حجره

حجره یا دکان را می توان ساده ترین وکوچک ترین ، اما مهمترین عنصروفضای بازار دانست .شماری از دکان ها یا حجره ها وقتی که به صورت خطی در دو سوی معبری قرار گیرند ، یک راسته بازار را پدید می آورند مساحت حجره ها بسیار متفاوت وبه طور متوسط از ده تا بیست وپنج متر مربع بوده است حجره های واقع در طبقه همکف وهم تراز ، با سطح معبر به طور معمول نقش یک مغازه یا دکان را داشت که کالاهایی در آن عرضه می شد ،درحالی که حجره های واقع در طبقه فوقانی بازارهای دو طبقه بیشتر به عنوان دفتر کار وفضای اداری یک تجارتخانه مورد بهره برداری قرار می گرفت بعضی از حجره های واقع در در طبقه فوقانی بازارها نیز به عنوان کارگاه استفاده می شد.

برخی از حجره های بازار کمی ( در حدود 50 الی 70 سانتی متر 9 از سطح معبر بالاتر بودند .حجره های زیادی از اینگونه همچون در بازار رشت وبازار وکیل شیراز هم اکنون نیز چنین وضعی را دارند .در این حالت در برخی از موارددر زیر هر حجره یک انبار می ساختند حجره های بعضی از پیشه ورانی که کالاهایی را تولید وسپس عرضه می کدند ، نقش یک کارگاه را نیز داشت واغلب در این حالت کف این حجره ها هم تراز سطح معبر یا اندکی پایین تر بود .بسیاری از آهنگری ها ، مسگری ها ونجاری ها چنین وضعی داشتند بعضی از حجره ها افزون بر فضای اصلی ، بخشی به صورت صندوق خانه داشتند .بعضی از حجره ها با دیواری جداکننده از فضای اصلی متمایز شدند .

حجره نام عمومی فضای شکل دهنده به کاروان سراها هم هست .حجره های کراوان سراها نیز گاه در دو طبقه ساخته می شدند که حجره های طبقه همکف بیشتر جنبه تجاری یا کارگاهی وحجره های طبقه فوقانی اغلب جنبه دفتری واداری وگاه کارگاهی داشت .