جهش تولید | سه‌شنبه، ۱۱ آذر ۱۳۹۹

اسپچه خزر - show-content

 

 

نمایشگر دسته ای مطالب

بازگشت به صفحه کامل

اسپچه خزر

اسپچه خزر


عنوان پژوهش:             اسپچه خزر
موضوع:           اسپچه خزر و معرفي زمينه هاي پرورش و توليد آن در ايران
نام واحد :           تحقيقات
پژوهشگر(ان):           محمد حسن آغاز
سال پژوهش :           1387
كليد واژه :           اسپچه خزر -نژاد اصيل اسب ايراني
چكيده پژوهش:            
اسب خزر یکی از چهار تیره اصلی اسبان خونگرم امروزی جهان است و در آثاربه جای مانده از تمدنهای باستانی ماوراءالنهر ،ایران وبین النهرین وحتی مصرباستان ،تصاویر و مجسمه هایی از این نوع اسب کوچک مشاهده می شود.همچنین در نقوش حکاکی شده تخت جمشید،در مهر داریوش کبیر،در گنجینۀ آمودریا در موزه بریتانیاودر نقش رستم وداراب گرد اسب کوچکی مشاهده می شودکه بنا بر مطالعات فسیل شناسی بر روی بقایای اسکلت های یافت شده در اطراف همدان،می توان گفت که اسب خزر در هزارۀاول میلاد وجود داشته وقدمت تاریخی آن به سه هزار سال قبل از میلاد می رسد.
در نگاره‌های پلکان آپادانای تخت جمشید که درآن هدایای امرای ایالت‌های مختلف ایرانی که برای داریوش هخامنشی آورده شده ؛ اسب کوچکی دیده می شود که وجوداین اسب را در مناطق مختلف ایران و در گذشته به عنوان یک هدیه گرانبها نشان می دهد. تااینکه خانم "لوئیس فیروز" درسال 1344 به سبب علاقه و مطالعات دامپزشکی خویش با یک نوع اسب کوتاه قامت در شهرستان آمل آشنا می شود که به علت ساختار بدنی وی پی به نایاب بودن این اسب و کاربری خاص آن برده است . اسبی که مطالعات بعدي نشان داد اسب منحصر به فردی است که مینیاتور اسب عرب است و یکی از مهمترین عناصر زندگی ساکنان دشت خزر بوده است . بدون این اسب فرمانروایی قبایلی چون هند واروپایی بر استپ های پهناور آسیای مرکزی پایدار نمی ماند. این اسب یک اسب اصیل ایرانی است و یکی از هیجان انگیزترین کشفیات اسب در قرن گذشته است و یکی از چهارتیره اصلی اجداد اسبان خونگرم امروزی جهان می باشد.
این نوع اسب دارای قدی بین 115- 95 سانتی متر بوده و دارای گوش و سم ظریف و پاهای کوتاه است . این اسب فاقد ستیغ آهیانه(Parietal crost) در جمجمه می باشد و استخوان کتف در اسبچه خزر پهن‌تر از سایر نژاد ایرانی بوده و بیشتر شبیه به استخوان کتف نشخوار کنندگان است.
سٌم در اسبچه خزر باریک و بیضی شکل وبیشتر شبیه به سٌم الاغ است.خصوصیات دیگری که در اسبچه خزر مورد بررسی قرار گرفت،وجود یک جفت دندان اضافی در مجاورت دندان پیشین آسیای فک بالا ادر دورۀ خاصی از زندگی است.
این نوع دندان که هیچ ارتباطی به جنس اسبها ندارد، در فاصله سنی 5-1 سالگی دیده می‌شود و بعد از 5 سالگی می افتدو علت آنهم به دلیل رشد کامل دندان پیش آسیای دوم است که مجاور دندان مذکور است ویکی از راههای شناسایی آن در زیستگاههای بومی آن در نواحی شمال است.
دراين تحقيق سعي شده است ضمن مطالعه و بررسي منابع موجود ،‌به طرح نيازها و مشكلات پرورش اين اسب در كشور و منطقه بپردازيم . همچنين زمينه اي را فراهم سازيم كه صدا وسيما به توليد برنامه دراين زمينه بپردازد.
هم اکنون چندين نقطه در كشور به پرورش اين اسب مي پردازند كه شامل استان گيلان ، مازندران ، منطقه خجير در كرج ،اصفهان و كرمان وحتي سيستان و بلوچستان هم به پرورش آن اقدام كرده‌اند.
قابلیت وتوانایی بسیار بالای این حیوان ،توجه بسیاری از کشورها را به خود جلب کرده است و از آنجا که خصوصیات كامل يك اسب را دارا می باشد و نیز یک اسب کوچک (پونی )نیست؛ مورد مطالعه آرکئوزئولوژیست‌ها(Archae zoologists) قرار گرفته است تا ارتباط بین خزر مدرن و اسبهای کوچک قبل از تاریخ پرشیا (Persia)را مشخص نماید.
دانشگاه کنتاکی، اوكلاهما در امریکا ،تحقیقات خود را بر روی این اسب آغاز نموده تا نقش اجدادی آن را پیدا نمایند وروابط تعاملی این نژاد وسایر نژادهای جهان را مشخص نماید.در انگلستان نیز چندین گله از این اسب قبل از انقلاب فرستاده شد و از آنجا به کشورهای استرالیا،نیوزلند وحتی ژاپن وفرانسه نیز برده شد.این کشور توانسته است انجمن بین المللی اسب خزر را ثبت نماید.
از آنجایی که این اسب قابلیت فراوانی در سوار کاری وپرش استثنایی دارد مورد توجه محافل اقتصادی وورزشی دنیا قرار گرفته است. نژاد ترکیبی این اسب نیز با نام ( English-caspian horse) در انلگستان به ثبت رسیده است وآنها به نحوی سعی نمودند مالکیت معنوی ومادی آنرا در اختیار بگیرند.(افراز،همان اثر،30)
این حیوان یک حیوان جنگلی است و صرفا چرنده نیست و شباهت زیادی به آهوی وحشی دارد و دارای پرش زیاد است. دارای رشد سریع تری از اسب معمولی است و به همین علت باید توجه و دقت خاصی به بلندی گوشهاي آن داشته باشیم . این حيوان یک نژاد خالص و قدیمی و ماحصل تکامل نژادهای زیبا و برتر است.